1515, 29 sierpnia, Kraków

f. ąuarta in festo Decollationis s. Joannis Baptiste

Zygmunt król polski z powodu pożaru m. Lublina i narażenia na najazdy tatarskie, uwalnia go od podatków na rzecz króla i na obronę państwa na okres 18 lat, od czopowego na 1 rok i od podwód na 8 lat.

PL-35-22-DmL-40-1-1

  • Transkrypcja
  • Tłumaczenie

Sigismundus Dei gracia rex Poloniae, magnus dux Lithuaniae, Russiae Prussiaeque etc. dominus et heres, significamus tenore presencium universis, quia habentes rationem calamitatis civium nostrorum Lublinensium, qui paulo superiori tempore omnium rerum suarum privatarum et publicarum civitatis sue ignis incendio tantam iacturam fecerunt, ut neque domus, nec ulla supellectilis domesticae nota aut mercis vel cuiuspiam alterius rei subfuerit, quae non eo ipso ignis incendio absumpta sit. Cum magna Rei Publicae tocius regni iactura et presertim, quia ipsa civitas illis oris propinqua sit, in quas impetus Thartharicus plerumque solet effundi, cupientes itaque condicioni eorum collapse succurrere et quod fieri potest ad pristinum status eos reducere et revelare, concessimus eis et dedimus ac tenore presentium literarum damus et concedimus decem et octo annorum imunitatem ab exactione nostra civili et ab alia exactione pro defensione regni imposita et imponenda preter exactionem czopowe, a quo per unus anni tantummodo spacium, a datum presentium computando, a poduodis vero per octo annos libertatem eisdem concedimus, ut hac libertatis nostrae gracia adniti ad pristinae fortune condicionem redire possint. Quocirca vobis generosis et nobilibus terre Lublinense exactoribus, presentibus et futuris et aliis quibuscumque subditis nostris committimus et mandamus, ut eos hac imunitate, seu ut vulgo dicitur libertate ab exactionibus predictis item a poduodis et czopowe, modo premissis, per nos concessa, libere et pacifice frui permittatis nec ab eis quippiam supradictorum exigere audeatis. Ad decursum temporum, hiis litteris designatorum, sigillum nostrum est appensum. Datum Cracoviae, feria quinta, in festo Decolationis sancti Joannis Baptistae, anno Domini millesimo quingentesimo quintodecimo, regni nostri anno nono.

Petreus episcopus et vicecancellarius subscripsit.

Relatio reverendi in Christo patris domini Petri episcopi Premisliensis et Regni Poloniae vicecancelrii.

Zygmunt z łaski Boga król Polski, wielki książę Litwy, Rusi oraz Prus itd. pan i dziedzic, oznajmiamy niniejszym wszystkim, ponieważ mamy na względzie klęskę mieszczan naszych lubelskich, którym niedawno wszystkim ich rzeczom prywatnym i publicznym ich miasta ogień pożaru taką uczynił szkodę, że żaden dom, ani jakiekolwiek sprzęty domowe albo pieniądze lub   czyjeś rzeczy ukryte nie byłyby pochłonięte przez ten pożar. Gdy wielka szkoda Rzeczpospolitej [dzieje się], a zwłaszcza, ze względu na to, że to miasto leży na bliskich granicach, na które często wylewa się impet tatarski, pragnąc zatem ich położenie upadłe móc wziąć na siebie i dawny ich stan sprowadzić do poprzedniego i podnieść, przyzwalamy i nadajemy oraz dajemy i użyczamy niniejszym pismem osiemnaście lat zwolnienia od podatków naszych państwowych oraz od innych podatków na obronę królestwa nałożonych i mających być nałożonymi oprócz podatku czopowego, od którego jedynie przez okres jednego roku [mają być zwolnieni] od chwili obecnej licząc, od podwody zaś przez osiem lat udzielamy im wolności, aby do tej swobody zostali dopuszczeni naszą łaską do poprzedniego, [i do] szczęśliwego stanu powrócić mogli. Przeto wam wspaniałym i szlachetnym poborcom z ziemi lubelskiej, obecnym i przyszłym i innym jakimkolwiek naszym poddanym polecamy i nakazujemy, aby tym zwolnieniem, czyli jak potocznie się mówi wolnością od wspomnianych podatków zarówno od podwody, jak i czopowego, w sposób opisany powyżej, przez nas udzielonym, pozwólcie cieszyć się [im] swobodą i w spokoju, ani od nich jakiś powyższych [opłat] nie odważcie się pobierać. Z powodu upływu czasu, dla oznaczenia tego dokumentu, nasza pieczęć została [do niego] przywieszona. Dane w Krakowie, w czwartek, w święto ścięcia świętego Jana Chrzciciela, roku Pańskiego tysiąc pięćset piętnastego, roku naszego panowania dziewiątego.

Piotr biskup i podkanclerzy podpisał.

Z relacji pełnego czci dla Chrystusa ojca, pana Piotra biskupa przemyskiego i Królestwa Polski podkanclerzego.


Oryg., perg., 43,5 x 23,4+12 cm; zachowany dobrze; j. łac.

Pieczęci brak, pasek perg.

Pod tekstem: relacja i podpis Piotra Tomickiego, podkanclerzego.

Na odwrocie: 2 regesty [XVII w.]; „Miasta uwolnienie od płacenia czopowego tym przywilejem lat osiemnaście tudziesz y od podwod na lat dziesiąc /!/”; „Item libertas post conflagration[em] …”; „Lectum”; „Nro 67mo” (sumariusz z r. 1836).

Odpis: AGAD, MK, sygn.29, s.53-54; reg.: KmL, sygn. 248, s.25; AmL, sygn. 151, nr 76.

Druk: Riabinin, nr 112; MRPS, IV, nr 10589.

Wykaz, 31; DmL, sygn. 40.